پیش بینی تغییرات مسیر رودخانه کارون با استفاده از داده های تاریخی و کمی ژئومورفولوژی(محدوده شوشتر تا اروند رود )

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

ندارد

چکیده

محدوده مورد مطالعه بخشی از رودخانه کارون واقع در استان خوزستان است که از تنگ عقیلی شوشتر تا محل ورود کارون به اروند رود امتداد دارد.تغییرات رودخانه کارون در جلگه آبرفتی خوزستان و تفاوتهای محلی بازه ها با توجه به عوامل زمین ساختی(تکتونیکی)، هیدرولوژیکی و انسانی، سبب آسیب ها و مخاطرات رودخانه ای در طول زمان شده است و کنترل این مخاطرات تنها با شناخت محیط رودخانه و تعیین تغییرات آن به روشهای مناسب امکان پذیر است. برای بررسی ویژگیهای مورفومتریک رودخانه کارون جهت پیش بینی تغییرات، با استفاده از تصاویر ماهواره ای IRS، سنجنده LISSIII با قدرت تفکیک مکانی 23.5 متر مربوط به تاریخ 29 ژولای سال 2007، و تصاویر ماهواره لندست سال 1991 مسیر رودخانه ترسیم شد و در نرم افزار های GIS اندازه گیری های مورد نیاز، انجام و مورد تجزیه و تحلیل مکانی قرار گرفت. برای این منظور کل رودخانه کارون با توجه به تعداد پیچهای آن (100 پیچ)، به محدوده های کوچکتری تقسیم شد و نقاط عطف پیچها به عنوان محدوده بالایی و پایینی هر پیچ انتخاب گردید و پارامترهای شعاع انحناء، نقاط میانگین مرکزی هر پیچ، جهت پیچ ومیزان مهاجرت سالیانه آن اندازه گیری شد نتایج روش پیش بینی مسیر رودخانه نشان می دهد که بازه های مآندری بیشترین تهدید را دارند و اگر تغییرات کاربریها و مناطق حساس رودخانه به فرسایش بخصوص در راس پیچها و مناطق با تغییر پذیری بالا کنترل نشود مساحت زیادی از اراضی کشاورزی، تاسیسات انسانی و جاده ها در معرض تهدید و تخریب جدی قرار می گیرند

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Change prediction of Karoon river lengths by using historical and quantitative geomorphologic data (From Shoshtar to Arvandrod)

نویسندگان [English]

  • Jafar Morshedi
  • Seyed Kazam Alavi panah
چکیده [English]

The study area is a part of Karoon river located in Khuzestan province in southwest
of Iran. The length of this reach is about 364 km from the north of Shoshtar to the
Arvandrod. The changes and local difference on the river reaches consider to
geological, tectonicaly, hydrological and artificial parameter in the dry flood plain of
Khuzestan has caused some damages, risks and hazards during the time. By recognize
of fluvial environment of Karoon River and determining the changes of the river,
control of these hazards is possible. Because of morphometric characteristics study of
Karoon River, for changes prediction, with use of satellite images of IRS and land sat
in the years of 1991 and 2007, channel length of the river has drawn, measured and
analyzed by GIS software. so total length of Karoon consider to the number of their
curves(100 curve) divided to smaller limits and crossing point selected as upper and
lower limits of each curves. Then geometric parameter of channel like radius of
curvature, mean central point of each curve, curve direction and annual rate of channel
migration measured. The results show that the most risks belong to meandering
reaches. Therefore the land use and sensitive area of river to erosion spatially on
curves if dose not controlled. There are a lot of area like farms, roads, settlement,
national fields and other mankind Struthers that will be destroyed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Fluvial change
  • Meander
  • Satellite Data
  • Prediction
  • Karoon
  • Khuzestan